Sterownik ST-21 – jak ustawić parametry pracy?

W regulatorze ST-21 do pompy CO najpierw ustawiasz temperaturę załączenia w zakresie od 25°C do 85°C oraz histerezę od 1°C do 10°C. W wersji ST-21 CWU decydujące są progi załączenia, delta między czujnikami i temperatura zadana bojlera. Dzięki temu pompa obiegowa nie pracuje bez potrzeby, a instalacja grzewcza zachowuje bezpieczne parametry. W artykule znajdziesz sprawdzone ustawienia pod pracę z buforem oraz typowe problemy z czujnikami.

Jak działa regulator ST-21 do pompy CO?

Regulator z wyświetlaczem LED służy do sterowania pompą obiegu wody centralnego ogrzewania. Jego główne zadanie to załączenie pompy, gdy kocioł osiągnie zadaną temperaturę, i wyłączenie, gdy instalacja wychłodzi się o wartość histerezy. Taki sposób pracy ogranicza zbędny bieg pompy, a to przekłada się na mniejsze zużycie prądu.

Urządzenie realizuje również funkcję termostatu. Po osiągnięciu temperatury zadanej pompa może zostać wyłączona, co jest przydatne w prostych układach bez rozbudowanej automatyki. Maksymalne obciążenie wyjścia pomp wynosi 0,5 A, dlatego sterownik pasuje do typowych pomp obiegowych o niewielkim poborze prądu.

Co daje funkcja ANTYSTOP?

ANTYSTOP zapobiega zastaniu wirnika pompy poza sezonem grzewczym. Sterownik uruchamia pompę co około 10 dni na 1 minutę, co pozwala uniknąć zablokowania wału po długim postoju. To szczególnie ważne w instalacjach, które latem stoją nieużywane.

Jak działa antyzamarzanie w ST-21 CO?

Jeśli temperatura spadnie poniżej 5°C, pompa załącza się na stałe, aby wymusić przepływ wody i ograniczyć ryzyko zamarznięcia. Funkcja ta działa automatycznie, bez potrzeby dodatkowego czujnika zewnętrznego.

Jak ustawić temperaturę załączenia i histerezę?

Zakres nastaw temperatur CO w tym modelu wynosi od 25°C do 85°C. Oznacza to, że pompę możesz załączyć dopiero po nagrzaniu kotła, na przykład przy 40°C, 50°C lub wyżej. Dobór wartości zależy od rodzaju instalacji i tego, jak szybko kocioł osiąga temperaturę roboczą.

Histerezę ustawisz w zakresie od 1°C do 10°C. Mniejsza histereza, na przykład 2°C, sprawia, że pompa częściej startuje i wyłącza się, ale temperatura w obiegu jest stabilniejsza. Większa wartość, np. 5°C, wydłuża cykle pracy i zmniejsza liczbę załączeń, co bywa korzystne przy pompach o słabszym rozruchu.

W układach z kotłem na paliwo stałe często sprawdza się ustawienie histerezy na poziomie 2–3°C. Dzięki temu pompa nie schładza kotła bez potrzeby, a jednocześnie obieg zaczyna pracować stosunkowo szybko po rozpaleniu.

Czujnik ma przewód o długości 1,5 m, dlatego przy dłuższych odcinkach warto zaplanować miejsce montażu blisko kotła lub bufora. Montaż powinien wykonać instalator z uprawnieniami, a sondę mocuje się opaską zaciskową i dodatkowo izoluje taśmą, aby temperatura otoczenia nie zakłócała odczytu.

Jak skonfigurować wersję ST-21 CWU?

Wersja ST-21 CWU to uniwersalny regulator z dwoma czujnikami temperatury. Steruje pompą ładującą bojler lub bufor, a jego logika opiera się na różnicy temperatur między kotłem a zbiornikiem. Pompa załącza się, gdy temperatura zasilania z kotła jest wyższa od temperatury zbiornika o zadaną deltę.

W wersji CWU pompa załącza się, gdy T2 – T1 ≥ Δ oraz T2 osiągnie minimalny próg. Wyłączenie następuje, gdy T2 ≤ T1 lub T2 spadnie o 2°C poniżej progu minimalnego.

Do tego dochodzi temperatura zadana zbiornika. Kiedy czujnik bojlera osiągnie zadaną wartość, pompa przestaje ładować zasobnik, nawet jeżeli kocioł nadal ma wyższą temperaturę. To zapobiega przegrzaniu ciepłej wody użytkowej i niepotrzebnej pracy pompy.

W głównym menu wersji CWU znajdują się następujące pozycje:

• praca ręczna,
• delta załączenia pompy,
• próg załączenia,
• próg wyłączenia,
• ustawienia fabryczne.

Wersja CWU ma też ochronę przed zamarzaniem – po spadku temperatury na czujniku kotła lub zbiornika poniżej 6°C pompa załącza się na stałe, a wyłączy się dopiero po osiągnięciu 7°C. Antystop działa tu tak samo jak w wersji CO: co około 10 dni pompa rusza na 1 minutę.

Jakie progi ustawić w ST-21 CWU?

Progi załączenia i wyłączenia dobierasz do pojemności zasobnika i sposobu grzania. Dla zbiornika 140 l wystarczająca jest temperatura zadana na poziomie 50–55°C, chyba że instalacja wymaga wyższej ze względów higienicznych. Minimalny próg załączenia ustaw zwykle 5–10°C powyżej temperatury bojlera, ale nie niżej niż 40°C przy kotle pracującym cyklicznie.

Delta załączenia pompy zależy od bezwładności układu. W małych obiegach przyjmuje się 5–8°C, a w większych z długimi przewodami 10–15°C. Po ustawieniu warto sprawdzić, czy pompa nie włącza się zbyt często przy delikatnym spadku temperatury na zasilaniu.

Jak ustawić parametry przy buforze ciepła?

Współpraca z buforem wymaga nieco innych nastaw niż zwykły obieg CO. W instalacjach z buforem 500–600 l sprawdza się ładowanie zbiornika do wysokiej temperatury, bo energia ma być wykorzystywana stopniowo. W praktyce dolny czujnik bufora ustawia się wtedy na 79°C, a górny na 59°C.

Zadana kotła w takiej konfiguracji to często 80°C. Histerezy można ustawić na 1/2/2/0, a moce startowe na 15/6/6 kW, jeżeli kocioł pozwala na stopniowe dochodzenie do mocy. Start pomp najlepiej ustawić na 35°C, aby pompa ładująca ruszyła dopiero po nagrzaniu przewodów zasilających.

Przy kaloryczności pelletu 17,3 MJ, co odpowiada 4,8 kWh, i wydajności podajnika 11 kg/h czas podawania paliwa w cyklu wynosi około 5,6 s. Daje to dawkę około 17 g, a godzinowe spalanie oscyluje w okolicach 3,1 kg/h. Przy takiej konfiguracji spaliny powinny mieć około 140°C po dokładnym wyczyszczeniu kotła.

W ustawieniach kotła przydaje się wyłączenie palnika na tak i zatrzymanie pomp na nie. Dzięki temu po osiągnięciu temperatury na dole bufora palnik gaśnie, a pompa obiegowa może dalej pracować, dopóki temperatura nie spadnie. Zapobiega to przegrzaniu wymiennika i nagłym skokom temperatury.

Pompę ładującą bufor ustawia się zwykle na drugi bieg ze stałą prędkością. Dla typowej pompy 40-tki taki bieg wystarcza, aby efektywnie odbierać ciepło z kotła i ładować zbiornik bez nadmiernego szumu instalacji.

Jak skalibrować czujnik kotła?

Czujnik kotła można skalibrować o -10°C, jeżeli wskazania są zawyżone. Taka korekta bywa pomocna, gdy sterownik pokazuje temperaturę wyższą niż rzeczywista, co utrudnia poprawne sterowanie buforem. Czujnik powrotu również można ustawić na -10°C, aby wykresy były bardziej przejrzyste.

Fabryczna dokładność pomiaru to 1°C, a sonda wytrzymuje zakres od -30°C do 99°C. Jeżeli odczyt wyraźnie odbiega od wskazań termometru wzorcowego, kalibracja wyrównuje różnicę, ale nie naprawi uszkodzonego czujnika.

Jak rozwiązać problemy z czujnikami i stykiem beznapięciowym?

Zdarza się, że czujnik temperatury wewnętrznej pokazuje absurdalne wartości, na przykład -8°C lub -40°C w ogrzewanym budynku. Taki objaw wskazuje na przerwany przewód, wilgoć w złączu albo uszkodzenie samego czujnika. Najpierw sprawdź połączenie, a dopiero później rozważ wymianę sondy.

Problemem bywa też brak reakcji palnika na styk beznapięciowy. Kocioł nie rozpali się, jeżeli nie zostanie osiągnięta histereza załączenia na czujniku kotła. W obwodzie, w którym ma działać regulator zewnętrzny, musi być zaznaczony termostat zewnętrzny, inaczej sterownik główny pominie sygnał.

Jeżeli na wyjściu wentylatora wyciągowego cały czas występuje napięcie, mimo że wentylator jest wyłączony w ustawieniach, to problem leży po stronie sterowania kotła, a nie samego ST-21. W takiej sytuacji sprawdza się też podłączenie pompy ładującej bezpośrednio do obwodu CO w kotle, jeżeli po wygaszeniu palnika temperatura nadal rośnie.